Bạn có bao giờ mở app ngân hàng rồi đóng lại ngay vì không muốn nhìn số dư? Trâm thì không. Trâm còn không thèm mở luôn (trừ chuyển tiền) phải mở nhanh rồi đóng. Vì tháng nào cũng có lương mà, lo gì.
Trâm là một banker 14 năm kinh nghiệm, và là người quản lý tài chính cá nhân tệ nhất Trâm từng biết. Bài viết này là câu chuyện thật của Trâm, từ người mặc kệ số dư, mặc kệ nợ đến người tiết kiệm được 60% thu nhập đều đặn hàng tháng. Câu chuyện này không phải để khoe khoang, mà Trâm tin rằng Trâm làm được, bạn cũng làm được.
Khi Trâm mặc kệ tài chính cá nhân suốt 10 năm
Trong suốt 10 năm trời, Trâm không biết mình có tổng cộng bao nhiêu tiền, không biết có bao nhiêu khoản nợ, lãi suất ra sao. Nghe hơi vô lý, nhưng vì Trâm có công việc ổn định, mỗi tháng tiền lương đều đủ để chi tiêu và trả nợ. Nên Trâm không để tâm đến số dư bao giờ.
Nhưng thật ra sâu sa hơn không phải là vì Trâm vô trách nhiệm, mà vì có một khoảng thời gian Trâm nghĩ đến Tự do tài chính – Nghỉ hưu sớm. Lúc đó theo tính toán, Trâm cần có 10 tỷ để mỗi năm rút ta 4% chi tiêu. Giả sử mỗi tháng Trâm tiết kiệm được 20 triệu, thì Trâm cần 41 năm để có được số tiền cần nghỉ hưu. 41 năm còn dài hơn thời gian đi làm. Nên Trâm buông xuôi tất cả, không đặt ra mục tiêu tài chính, không có kế hoạch quản lý chi tiêu – tiết kiệm – đầu tư.
Vì Trâm không có mục tiêu tài chính, không có kế hoạch, nên Trâm tiêu tiền một cách vô ý thức, thậm chí vay nợ để tiêu.
Chi tiêu cảm xúc: 100 triệu 1 tháng và bài học đắt giá
Năm 2021 khi dịch Covid diễn ra, mọi người phải làm việc tại nhà. Đó là lúc Trâm bước chân vào con đường đầu tư – hệ tâm linh.
Thấy người ta khoe lãi tiền ảo, mua 1 tháng lời được chiếc Iphone, Trâm cũng lao vào đầu tư con chó – DOGE với tỷ suất sinh lời kỳ vọng là 100%. Mức kỳ vọng này không dựa trên nghiên cứu, phân tích, đánh giá rủi ro..mà dựa vào niềm tin mạnh mẽ của Trâm là mua đi, để mấy tháng là nó lên à.
Trâm mua khoảng 150tr, kết quả nó rớt mạnh, Trâm cố giữ vì “Chưa bán là chưa lỗ”, nhưng mỗi ngày theo dõi nó lại xuống thêm nữa, cứ như xuống dốc không phanh. Cuối cùng Trâm cũng không thể gồng được nữa. Trâm bán đâu đó được hơn 50tr một chút.
Thay vì lấy 50 triệu này đi gửi tiết kiệm, Trâm lại bù thêm tiền để mua một cây Guzheng cao cấp giá 70 triệu, cây đàn cỡ này chỉ dành cho nghệ sĩ mang đi biểu diễn, nhưng vì tui thích, tui cứ mua thôi.
Trong cùng tháng đó, Trâm bỗng chú ý đến các chị em trong bank, hầu như ai cũng đeo dây chuyền, vàng có, bạch kim có, còn mặt dây thì vô cùng đa dạng, kim cương có, ruby có…Thế là không để thua chị kém em, Trâm mua một chiếc dây chuyền mặt saphire 25 triệu, thêm cọng dây vàng trắng 5 triệu nữa.
Kết quả tháng đó Trâm tiêu hết 100 triệu, đầu tư lỗ 100 triệu.
Ai cũng nghĩ Trâm có nhiều tiền lắm
Thu nhập Trâm ổn định, độc thân, chi phí sinh hoạt ít. Gia đình, đồng nghiệp, bạn bè ai nhìn vào cũng nói “Chắc Trâm có nhiều tiền lắm”. Nhưng sâu trong thâm tâm của Trâm, Trâm vẫn luôn xấu hổ vì mình không có bao nhiêu tiền, Trâm luôn có cảm giác thua kém, ganh tị với những đồng nghiệp thu nhập kém hơn, nhưng lại tiết kiệm được nhiều hơn Trâm.
Trâm nhận ra rằng, bất cứ ai dù có xuất phát điểm tốt, có thu nhập cao, nhưng nếu không biết cách quản lý chi tiêu – tiết kiệm – đầu tư, thì sớm muộn cũng tiêu sạch số tiền họ có.
Điều gì khiến Trâm thay đổi? Không phải giác ngộ. Là sợ hãi.
Cách đây 3 năm, Trâm bắt đầu hành trình chuyển đổi công việc, từ công việc fulltime thu nhập ổn định sang Solopreneur, một công việc tự làm, tự hưởng, tự chịu với đầy những điều mới mẻ, và đi kèm với rủi ro và những điều chưa lường trước được.
Đây là lần đầu tiên Trâm thực sự sợ hãi vì mất đi nguồn thu nhập ổn định hành tháng, Trâm lo lắng về sự thiếu thốn tiền bạc trong tương lai, về con đường mờ mịt phía trước. Nhìn lại tình hình tài chính của bản thân. Ôi, 10 năm đi làm, Trâm chỉ có vỏn vẹn 100 triệu.
Đến lúc mất đi thì Trâm mới bắt đầu hối tiếc, nhưng thời gian đâu có quay trở lại, tiền đã tiêu hết rồi, bây giờ Trâm phải làm lại từ đầu.
Bạn là đừng để như Trâm, đừng để đến lúc mất ổn định mới bắt đầu tích lũy. Ngay trong giai đoạn ổn định nhất, bạn hãy tạo cho bản thân một Hệ thống quản lý thu nhập – tiết kiệm – đầu tư – chi tiêu. Chính hệ thống nào sẽ đồng hành, giúp đỡ bạn vượt qua mọi thử thách trong cuộc sống.
3 năm thất bại, làm lại, thất bại, làm lại…
Để đi từ mất kiểm soát chi tiêu đến tiết kiệm đều đặn 60% hàng tháng là một hành trình thất bại, làm lại, thất bại, thất bại, làm lại…
Khi bắt đầu áp dụng Hệ thống quản lý thu nhập – tiết kiệm – đầu tư – chi tiêu, Trâm bị choáng ngợp, bị ức chế, Trâm siết chặt chi tiêu thiết yếu và nhu cầu chỉ còn 50% mỗi tháng, thực hiện đến 3 tháng liên tiếp. Tháng thứ 4 Trâm bị bùng nổ, Trâm mua sắm, chốt đơn mất kiểm soát hết khoảng 10 triệu. Suốt 10 năm, Trâm chi tiêu mất kiểm soát, sống một cách rất YOLO, hành vi, tâm lý chưa thể theo kịp với nhịp sống mới này.
Trâm bám theo được kế hoạch tới cuối năm thứ 1, sau đó đi spa và chốt gói chăm sóc da 50 triệu/năm.
Rồi lại bắt đầu hành trình tiết kiệm, tới giữa năm thứ 2 Trâm lại chốt khóa học anh văn 15 triệu mà không cân nhắc xem khóa học này có phục vụ cho mục tiêu Solopreneur của mình hay không, hay lại FOMO theo đồng nghiệp.
Phải tới năm thứ 3 Trâm mới ổn định được hành vi chi tiêu và tâm lý của bản thân. Hiện nay Trâm đã tiết kiệm được 60% chi tiêu một cách nhẹ nhàng mà vẫn có đủ ngân sách cho chi tiêu hưởng thụ.
Nếu bạn đang trên hành trình quản lý chi tiêu và muốn bỏ cuộc ở tháng thứ 2. Trâm rất hiểu vì Trâm từng bỏ cuộc nhiều lần lắm rồi. Nhưng mỗi lần làm lại, Trâm lại hiểu được bản thân và mạnh mẽ hơn.
Tại sao Trâm kể lể những điều này?
Đọc đến đây chắc bạn không hiểu Trâm đang muốn nói điều gì!
Phần lớn những vấn đề trong cuộc sống có thể giải quyết được bằng tiền, hoặc nếu không giải quyết được thì tiền sẽ làm bạn giảm bớt đau khổ.
Sau khi áp dụng Hệ thống quản lý thu nhập – tiết kiệm – đầu tư – chi tiêu và thay đổi mindset của bản thân về tiền, tài chính của Trâm đã ổn định và “mạnh khỏe” hơn.
Trâm đã từng bước tự do lựa chọn cuộc sống mà Trâm mong muốn.
Trâm hoàn toàn tự lo được cho bản thân dù chỉ có một mình.
Trâm vẫn đủ khả năng phụng dưỡng ba mẹ những chi tiêu thiết yếu và du lịch hưởng thụ.
Trâm có thể sống một cuộc sống tròn đầy và nhẹ tênh.
Trâm không phải là Cố vấn tài chính chuyên nghiệp*. Nhưng Trâm từng thất bại rất nhiều với tiền. Và Trâm phần nào hiểu được bạn đang ở đâu, đang cần gì.
*Trâm đã học hành nghiên cứu đàng hoàng nhưng không muốn đi làm thuê cho người ta, nên vẫn còn lửng lơ với chức danh này.
10 năm đi làm để dành được 100 triệu. Và sau 3 năm quản lý chi tiêu, Trâm tiết kiệm được 60% thu nhập. Không phải vì Trâm giỏi hơn. Mà vì Trâm đã tìm được cách phù hợp với mình. Bạn cũng sẽ tìm được. Và Trâm ở đây để đi cùng bạn.
Bạn đang ở giai đoạn nào? Mặc kệ? Siết chặt rồi bùng? Hay đang tìm cách cân bằng? Comment chia sẻ với Trâm nhé.
Trâm sẽ chia sẻ thêm về cách xây dựng Hệ thống quản lý tài chính trong các bài tiếp theo. Follow Trâm để không bỏ lỡ nhé!


